| Feste naustmiljø , Tångane |
 | Comments:
Elevar ved Feste skule i Lindås, har registrert naust på Tångane på Feste.
Diverre hadde me ikkje med oss lokale informantar så difor manglar ein del kunnskapar om kva dei brukte nausta til, kor gamle dei er, bruken av området , lokale fisketradisjonar og lokale namn på ting som vart registrert. Me fekk koma inn i to av nausta og registrerte naustkonstruksjonen og nokre få ting.
Elevane målte opp nausta og tok bilete. Denne reportasjen har eg laga i etterkant av opplegget og er basert på feltarbeidet som eg gjorde i lag med skuleelevane.
På Feste er det i dag seks naust og ein naustgrunn.
Full størrelse |
| Radsundet |
 | Comments:
Butikken og naustmiljøet på Feste, ligg like ved Radsundet . Her går og den gamle leia, den gamle byvegen, som robåtar og småjekter brukte i gamle dagar til og frå Bergen. Her kom dei roande og siglande med båtane sine, folk frå Sogn og Fjordane og lenger nord, men ikkje minst frå Masfjorden, Austrheim, Seim , Lindås og alle dei nære bygdelaga nord for Feste.
Klikk direkte på bileta for max storleik
Full størrelse |
| Radsundet |
 | Comments:
Radsundet og Den indre Farleia vert framleis mykje nytta av fraktebåtar, snøggbåtar og fritidsbåtar.
I rapporten KVILE- OG ÅREBYTINGSPLASSAR LANGS DEN INDRE FARLEIA I NORDHORDLAND
Av Arne Høyland
står det mellom anna å lesa:
Lokalkjende informantar fortel om ei lei som er prega av vekslande straumtilhøve, frå rolege fjordbasseng til meir og mindre smale sund med strie straumar. Hovudregelen er at under fløing så kjem vatnet inn mot Lurefjorden og Seimsfjorden frå nord medan Radsundet vert fylt opp med vatn frå sør. Så renn det utatt motsett veg når det fjæra. Likevel veit lokalkjende på Festo å fortelja at her renn straumen så og seia alltid mot nord, uavhengig av flo og fjæra. ( Noko liknande vert og sagt om straumen ut forbi Håøysundet. )
Full størrelse |
| Naust nr. 1 |
 | Comments:
Dette er eit gamalt tømmernaust.
Manglar mellom anna opplysningar om alder og kva naustet vart nytta til.
Me tek gjerne imot opplysningar om det.
Full størrelse |
| Naust nr. 1 |
 | Comments:
Naust nr. 1 lengst til høgre og nr.2 ved sida av.
Er det eit spesielt namn her som nausta står ?
Full størrelse |
| Naust nr. 1 |
 | Comments:
Oppmåling
Lengde 700cm
breidde 600cm
høgde 150cm
Full størrelse |
| Naust nr. 1 |
 | Comments:
Her på Feste vaks det ikkje furuskog. Difor skulle me gjerne visst kor Festefolket fekk tak i bygningsmaterialar i gamle dagar.
Full størrelse |
| Naust nr. 1 |
 | Comments:
Veggane er bygd opp av heile furutre som er øksa flate til tjukke plankar.
I hjørna er tømmerplankane novd saman. Her i Nordhordland sa dei noving eller nøving om denne byggjempåten. På Austlandet seier dei lafting.
Materialen og byggjemåten tyder på at naustet er bygd på 1800- talet eller før.
Full størrelse |
| Naust nr. 1 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 1 |
 | Comments:
Naustet er tekt med teglstein, eller pannestein som sume seier.
Full størrelse |
| Naust nr.2 |
 | Comments:
Me manglar faktaopplysningar om naustet slik som t.d. alder og bruken av naustet. Kan nokon hjelpa oss med det?
Full størrelse |
| Naust nr.2 |
 | Full størrelse |
| Naust nr.2 |
 | Comments:
Oppmåling
lengde 620cm
breidde 429cm
høgde 200cm
Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Comments:
Naust nr. 3 lengst til høgre.
Klikk direkte på bileta for max storleik
Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Comments:
Ein manglar opplysningar om byggjeår og bruken av naustet.
Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Comments:
Oppmåling
lengde 600cm
breidde 400cm
høgde 300cm
Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Comments:
Naustet er bygd med grindkonstruksjon og materialane er av furu.
Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 3 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 4 |
 | Comments:
Peder Langenes f. 1925 fortel:
Det tømra naustet kjem truleg frå det gamle tunet og vart flytta hit etter utskiftinga.
Huset mitt kjem tå Masfjorden, det kom mykje hustømmeret frå Masfjorden. Det er også gamle hus oppe hjå han Odd Feste som og kjem frå Masfjorden.
Full størrelse |
| Naust nr. 4 |
 | Comments:
Oppmåling
lengde 750cm
breidde 500cm
høgde 400cm
Full størrelse |
| Naust nr. 4 |
 | Comments:
Naustet er bygd av furutømmer og novd på tradisjonell Nordhordlands vis.Naustet kan vera bygd i perioden 1700-1800 talet.
Peder Langenes fortel:
Splinten budde i naustet deira, klinka panne og selde.
Det var te vanleg to båtar i kvart naust. Ein færing av oselvartypen og nåkon hadde og ein båt som var litt større, men Peder hugsar ikkje kva slag båttype det var.
Dei fiska berre litt her til eige husbruk. Mange var på pliktarbeid, to gongar i året, vegarbeid.
Bestefar Ingebrigt Soltveit, f. I 1850- åra, var bygningsmann. Han kom frå Soltveit på Radøy, kjøpte gard på Våge i Lindås .
Han bygde eit hus her på Langenes i 1933, da va nøving, kjøpte plank i Bergen med to plogar.
Full størrelse |
| Naust nr. 4 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 4 |
 | Comments:
Det har vore dør på baksida av naustet som er mura att.
Full størrelse |
| Naust nr. 4 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 4 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 4 |
 | Comments:
Kva er forklaringa på denne skrifta på veggen ?
Kan det ha vore reisande, Romanifolket, som har overnatta her og skrive dette?
Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Comments:
Odd Feste f. 1935 fortel dette om naustet:
Odd veit ikkje sikkert kvifor det er både tregolv og hellegolv i naustet, men han fortel at bestefaren kjøpte beist (m.a. oksar) frå Sogn og slakta i naustet. Deretter rodde han til Bergen med kjøtet. Han meiner og at det var ein ring i naustgolvet som han festa dyret i når det skulle slaktast, men om dette var i den delen med tregolv eller hellegolv er han ikkje sikker på.
Det var bestefaren som bygde naustet i siste delen av 1800-talet, han var fødd i 1865.
Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Comments:
Oppmåling
lengde 600cm ?
breidde 400cm
høgde 400cm ?
Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Comments:
Det manglar opplysningar om byggjeår og bruken av naustet.
Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Comments:
Innerste delen av naustgolvet er hellelagt medan ytre delen har tregolv.
Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Comments:
Halve naustgolvet er hellelagt og resten er tregolv.
Denne kombinasjonen av heller i indre del av naustet og tregolv i ytre delen er også registrert i eit av dei andre nausta.
Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Comments:
Naustet er bygd med stavlinekonstruksjon. Det er ein heller uvanleg byggjemåte for Nordhordland, men meir brukt på Nordmøre og kysten nordafor.
Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 5 |
 | Full størrelse |
| Naustgrunn |
 | Comments:
Her har stått eit naust. Det manglar opplysningar om byggjeår og bruken av naustet.
Full størrelse |
| Naustgrunn |
 | Full størrelse |
| Naustgrunn |
 | Comments:
Oppmåling
høgde 90cm
Full størrelse |
| Naustgrunn |
 | Full størrelse |
| Naustgrunn |
 | Comments:
Oppmåling
lengde 1000cm ?
breidde 350cm
Full størrelse |
| Naust nr. 6 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 6 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 6 |
 | Comments:
Det manglar opplysningar om byggjeår og bruken av naustet.
Oppmåling
lengde 723cm
breidde 389cm
høgde 90cm
Full størrelse |
| Naust nr. 6 |
 | Comments:
Tømmernaust som er novd på same måten som naust 1 og 4.
Full størrelse |
| Naust nr. 6 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 6 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 6 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 6 |
 | Full størrelse |
| Naust nr. 6 |
 | Full størrelse |
| Båtkrakk ? |
 | Comments:
Manglar lokalt namn på tingen
Full størrelse |
| Båtkrakk ? |
 | Comments:
Oppmåling
lengde 73cm
breidde 66cm
høgde 30cm
Full størrelse |
| Tittel mangler |
 | Full størrelse |
| Båtstøtte ? |
 | Comments:
Manglar lokalt namn på tingen
Full størrelse |
| Båtstøtte ? |
 | Comments:
Oppmåling breidde 19cm høgde 55cm
Full størrelse |
| Tittel mangler |
 | Full størrelse |
| Krok |
 | Comments:
Manglar lokalt namn på tingen
Full størrelse |
| Krok |
 | Comments:
Oppmåling
lengde 29cm
breidde 7cm
Full størrelse |
| Handel med sognejektene |
 | Comments:
Magnar Bergås fortel i ein telefonsamtale at han snakka med Peder Bruknappen f. 1916, som vaks opp på Gjestgiveriet i Bruknappen og han fortalde etter sine forfedre at det var ein del handel på sognejektene medan dei låg i Bruknappen og venta på bør. Det var kjøp og sal og bytehandel, mellom anna vart det bytta ein del beist med sogningane . Det kom folk frå bygdene rundt, ja heilt frå Eikanger kom dei for å byta beist kunne Peder Bruknappen fortelja. Grunnen til at dei byta beist var for å unngå/verta kvitt sjukdommar som dei kunne ha i beisteflokken men truleg og for å halda friske gener på dyra, unngå innavl.
Magnar fortel også om ein spesiell kastemåte etter sild ved Kastesundet på Tofting, på veg ut til Lygra. Her pleide dei liggja utfor sundet og venta på silda og når ho kom so brukte dei sjelsand til å begja (styra) ho inn i sundet. Dei slapp ned sjelsand i sjøen så det vart ein kvit vegg som då styrte silda inn i Kastesundet. Her var det ei bru som dei då stengde med ei lita not og så hadde dei ringar i fjellet og taljer til å hala inn nota med.
Full størrelse |
